Workshop Loyaliteit en Integriteit, over de verhouding tussen politiek en ambtenaar. --- Vraag is, of de loyaliteit van de ambtenaar verschuift wanneer deze anders wordt aangestuurd. Of: wat is het verschil tussen een minister als klant, als opdrachtgever, of als afwezige... --- In het jaar 2012 bestaat er hevige spanning in de rood-groene coalitie aangaande het al dan niet sluiten van de kerncentrale in Borssele in 2013. Groenlinks minister Esther Petten van VROM ondervindt hevige tegenstand bij haar eigen achterban met haar mening dat Borssele open moet blijven. Her en der wordt gespeculeerd over de val van het kabinet. In deze setting ontstaat er commotie in de pers aangaande een andere kerncentrale in Pronk, Gelderland. Minister Petten moet reageren. Gisteravond verschenen de eerste berichten in de media. Ook PvdA minister Oudkerk van VWS lijkt een rol te gaan spelen. --- Elke groep zal op zijn eigen wijze geïnstrueerd worden: Groep 1 krijgt een sturend memo van de minister. Groep 2 krijgt een brief van een belangenkoepel. Groep 3 krijgt beide. Groep 4 krijgt niets dan een overzicht uit de betere media. Aan elke groep het verzoek een besluit van de minister van VROM aangaande de Pronkse kwestie voor te bereiden vanuit het eigen perspectief, graag binnen 20 minuten op papier, kort.	Brief van Koepelorganisatie Aan Drs. K.J. Molenvelt Ministerie van VROM 6 Juni 2012 betreft: Hogefluxreactor in Pronk Geachte heer Molenvelt, In de media is sinds gisteren grote opwinding ontstaan over het bestaan van een scheurtje in de Hogefluxreactor in Pronk, Gelderland. Graag bieden wij u de ons in deze kwestie beschikbare feiten. Het scheurtje in de reactorwand is 2 centimeter diep en 4 centimeter lang en is reeds bij de bouw aangetroffen. Dat valt niet alleen ruim binnen de norm, het is daarnaast ook niet uitzonderlijk; ruim tweederde van de gelijksoortige centrales in de EU kent dergelijke reeds vanaf de bouw bestaande oneffenheden. De media spreken van groei van het scheurtje; het gaat om een dermate gering meetverschil dat niet duidelijk is of dit niet toegeschreven moet worden aan betere meetmethoden. De gemeten eventuele groei is per definitie niet alarmerend. De onder de bevolking ontstane onrust is niet in overeenstemming met deze feiten, en het zou zeer schadelijk zijn wanneer deze onrust een dermate grote rol krijgt in de politiek besluitvorming, dat tijdelijke sluiting in overweging wordt genomen. In de staat van de centrale is geen verandering opgetreden die op enige wijze aanleiding kan geven tot datgene. Een calculatie van de kosten van een tijdelijke sluiting van de reactor is nog niet voorhanden. Wel zijn inmiddels de gevolgen voor een aantal zorginstanties in kaart gebracht. Aangezien de reactor een voorname rol speelt bij het aanmaken van medicijnen, vormt tijdelijke sluiting een directe levensbedreiging voor tientallen kankerpatiënten. Binnen veertien dagen verschijnt van de ECN een rapport over de relatie tussen politieke besluitvorming en publieke beeldvorming op het terrein van duurzame energie. Uit dat rapport zal blijken dat politieke besluitvorming in deze regelmatig wordt gebaseerd op de publieke waan van de dag, vaak tegen feitelijke kennis in. Dat geldt ook voor de huidige besluitvorming omtrent de sluiting van de andere kerncentrale in Borssele. Wij spreken de hoop uit en verwachten van de politiek dat deze in beide gevallen naar aanleiding van de feiten zal oordelen. Hoogachtend, Ir. W.T.D. Santel Directievoorzitter ECN	Memo van de minister 6 juni 2012 Van: Minister van VROM, E. Petten Aan: SG en DG Milieubeheer Cc: VROM Inspectie Betr: Hogefluxreactor Pronk Heren en dame, In vervolg op ons korte telefonische onderhoud van gisterenavond, wil ik hierbij nogmaals benadrukken dat wij ons met de situatie in Pronk geen enkele misrekening kunnen permitteren. De gedachte aan de rampspoed die een lekkende reactor kan veroorzaken zorgt natuurlijk voor reëel gevoelde bezorgdheid onder velen. Vanuit de betrokken gemeenten en provincie sta ik onder druk om de reactor zo snel mogelijk te sluiten. Die druk wordt versterkt door bepaalde maatschappelijke organisaties, zeker op het gebied van natuur en milieu. Gelet op onze uitgezette koers inzake Borssele en gelet op de ontstane onrust onder de mensen verwacht ik van u een professionele aanpak om deze crisis te bezweren. Uitgangspunten dienen daarbij te zijn: - Het vertrouwen van de bevolking in veiligheid van kerncentrales moet worden bewaard. De kernreactor in Pronk vertoont vanaf de bouw al een haarscheurtje, op zich niet ongewoon of alarmerend. - VROM Inspectie moet duidelijk worden gepositioneerd als een kwaliteitsinstituut dat de veiligheid van kerncentrales in het algemeen monitort. Bij de laatste meting, gedaan met nieuwe technieken, lijkt het scheurtje minimaal gegroeid. Dit is niet zeker, het kan aan de nieuwe meettechniek liggen. Groot probleem vind ik dat dit tegen de voorschriften in niet is gemeld aan de KFD. De media melden dat het Pronkse personeel het sowieso niet zo nauw neemt met de veiligheidsvoorschriften. Er lijkt vooral sprake te zijn van een medewerker die aandacht wil voor het feit dat het personeel het met de veiligheidsvoorschriften niet zo nauw neemt, hoewel sommigen twijfelen aan de motieven van deze medewerker. Hoe zit dat? - VROM moet de regie in deze zaak blijven houden. Overleg met de minister president en collega Oudkerk van VWS wordt door ons geïnitieerd. Ik verzoek u op basis van bovenstaande uitgangspunten een besluit voor te bereiden. Mededelingen en toelichting aan de media worden uitsluitend door ondergetekende gegeven. Met het oog op spanningen binnen de coalitie en druk vanuit mijn eigen achterban wens ik daarbij niet voor verrassingen komen te staan en verwacht van u dan ook een briefing over de heikele punten die gepaard gaan met het besluit. Tot de heikele punten reken ik zeker het probleem door collega Oudkerk opgeroepen omtrent de productie van medicijnen in de kernreactor. Tot de heikele punten reken ik ook de te verwachten argumentaties van voorstanders van kernenergie, die ook nu weer de druk op mij zullen opvoeren. Met groet, de minister, Esther Petten
Overzicht uit de media De kernreactor in het dorpje Pronk vertoont vanaf de bouw al een haarscheurtje, op zich niet ongewoon of alarmerend. Bij een laatste meting, gedaan met nieuwe technieken, lijkt het scheurtje minimaal gegroeid. Dit is niet zeker, het kan aan de nieuwe meettechniek liggen. Het is tegen de voorschriften in niet gemeld aan de KFD en de media melden dat het Pronkse personeel het sowieso niet zo nauw neemt met de veiligheidsvoorschriften. Maatschappelijk en bijvoorbeeld vanuit gemeenten en provincie ontstaat druk om de reactor zo snel mogelijk te sluiten. Die druk wordt versterkt door bepaalde maatschappelijke organisaties, zeker op het gebied van natuur en milieu. Met de spanningen in de coalitie omtrent de andere centrale in Borssele als context is de minister van VROM daar niet ongevoelig voor. Druk om de reactor niet te sluiten ondervindt de minister van diverse organisaties die zich inzetten voor meer toepassing van kernenergie. Deze organisaties vinden onverwacht Minister Oudkerk van VWS aan hun zijde, die in ieder geval tegen sluiting op korte termijn is, omdat de reactor een voorname rol speelt bij het aanmaken van bepaalde medicijnen. De gedachte aan de rampspoed die een lekkende reactor kan veroorzaken zorgt natuurlijk voor reëel gevoelde bezorgdheid onder velen, waaronder de minister zelf. Vraag is echter hoe reëel het gevaar eigenlijk is. Er lijkt vooral sprake te zijn van een medewerker die aandacht wil voor het feit dat het personeel het met de veiligheidsvoorschriften niet zo nauw neemt, hoewel sommigen twijfelen aan de motieven van deze medewerker.